استان زنجان در يك نگاه


جمعيت كل استان 1015734نفر بوده كه از اين تعداد 509192 نفر مرد و 506542نفر زن مي باشند (بر اساس آمار آبان ماه 1390)
جمعيت فعال از نظر اقتصادي:344368 نفر

جمعيت فعال شاغل از نظر اقتصادي:   نفر 306851

جمعيت فعال بيكار و جوياي كار از نظر اقتصادي: 37517 نفر 

ميزان اشتغال در سال 1391:  88/8 درصد

ميزان بيكاري در سال 1390:   2/11درصد
استان زنجان در شمال غربي كشور ايران قرار گرفته‌است. مركز اين استان شهر زنجان است. استان زنجان داراي 8 شهرستان و 20 شهر مي باشد.
شهرستان‌ها : ابهر ـ ايجرود ـ خدابنده ـ خرمدره ـ زنجان ـ طارم ـ ماه‌نشان - سلطانيه
شهرها : آب‌بر ـ ابهر ـ چورزق ـ حلب ـ خرمدره ـ دندي ـ زرين‌آباد ـ زرين‌رود ـ زنجان ـ سجاس ـ سلطانيه ـ صائين‌قلعه ـ قيدار ـ گرماب ـ ماه‌نشان ـ هيدج - سهرورد - نيك پي - نوربهار - كرسف
نقاط ديدني : گنبد سلطانيه( بناي عظيم سلطانيه كه بعد از كليساي سانتا ماريا دلفيروي فلورانس و مسجد اياصوفيه در تركيه عظيمترين گنبد تاريخي جهان بشمار مي‌آيد )
غار كتله‌خور ـ بناي رختشويخانه - ـ بازار زنجان- موزه مردان نمكي ـ قلعه بهستان - مسجد جامع زنجان تپه‌هاي باستاني كرسف ـ داش‌كسن ـ دربند قاطرچي ـ غار خرمنه‌سر ـ معبد اژدها ـ موزه زنجان


صنايع دستي استان

مليله كاري :
از كارهاي دستي بومي زنجان ساخت وسايل نقره‌اي و به ندرت طلائي به صورت مليله كاري است كه در اوايل فقط در زنجان معمول بوده كه در زمان رضاخان تعدادي از هنرمندان زنجاني به تهران و اصفهان كوچ كردند و اين هنر ظريف را در آن شهر‌ها رواج دادند .

چاروق دوزي:
چاروق دوزي يكي ديگر از هنر‌هاي دستي است كه دستهاي ظريف هنرمندان زنجاني در توليدات آن مهارت ويژه‌اي دارند . اين چاروقها مشخصاً زنانه بوده و استفاده از آن جنبه تشريفاتي و تفنني دارد .


چاقوسازي:
چاقو سازي در زنجان كه با مهارت خاصي به دست استادان اين صنعت ساخته مي‌شود با ويژگي‌هايي همچون ظرافت ،تناسب ،تنوغ ،قدرت برش و آبكاري تيغه از


شهرت فراواني بر خوردار است .
مسگري
فرش و گليم
تاريخچه:
قدمت آن متعلق به اواخر هزاره دوم قبل از ميلاد است. مركز اين استان كهنسال در قبل از اسلام زنگان يا زنديگان و به معناي منسوب به كتاب زند نام داشته‌است كه پس از استيلاي اعراب بنا به ضرورت تلفظ معرب به زنجان تغيير يافته‌است. اين استان از قديم به سبب قرار گرفتن در حاشيه جاده ابريشم و راه تجاري مسير هند و چين به اروپا داراي اهميت خاصي بوده‌است.

طبيعت و جغرافياي طبيعي:
استان زنجان در شمال غرب فلات مركزي ايران قرار گرفته‌است. وسعت استان برابر ۲۲۱۶۴ كيلومتر مربع و۳۴/۱ درصد كل كشور را شامل مي‌شود.
رودهاي مهم استان:
از رودهاي مهم استان قزل اوزن است كه رودي جوشان وخروشان است و از كوههاي كردستان سرچشمه گرفته وپس از توقفي در پشت سد منجيل نهايتا وارد درياي خزر مي‌گردد.و از ديگر رودخانه‌ها زنجانرود- ابهررود - سجاس رود و خرا رود را مي‌توان نام برد.
چشمه‌هاي آب معدني استان: عبارت‌اند از چشمه آبگرم وننق - چشمه آبگرم ابدال - چشمه آبگرم گرماب وچشمه آبگرم حلب انگوران.
آثار تاريخي : شامل سلطانيه، بازار زنجان. مجموعه رختشويخانه. مسجد جامع زنجان. مقبره قيدار نبي در خدابنده. آرامگاه احمد زهرنوش و امامزاده زيدالكبير در ابهر است.
آب و هوا : در زمستان بسيار سرد و در تابستان معتدل مي‌باشد.
تنوع آب وهوايي اين منطقه موجب ايجاد گونه‌هاي متفاوتي از زندگي جانوري شده‌است.وجود گونه‌هاي متفاوتي از حيوانات وحشي و پرندگان مهاجر وجانوران آبزي گردشگران بسياري را در مواقعي كه شكار مجاز است به اين منطقه جذب مي‌كند. از ۲۵ سال پيش ناحيه بزرگي به نام انگوران از طرف سازمان محيط زيست منطقه حفاظت شده اعلام گرديده‌است.به دليل شرايط كوهستاني اين ناحيه و تأثيرات غير مستقيم جريانات جوي مرطوب شمال غربي آب و هواي استان را مي‌توان به دو ناحيه تقسيم نمود. آب وهواي كوهستاني بازمستاني بسيار سرد و برفي و تابستاني دلپذيرو ناحيه طارم بالا با آب وهواي گرم ونيمه مرطوب. فصول بهار وتابستان بهترين زمان براي گذراندن اوقات فراغت در اين استان هستند. ميزان بارندگي در بهار وتابستان نسبت به ساير فصول در اين استان بيشتر است.
پوشش گياهي استان: در مناطق مختلف متغير بوده ولي در مجموع از جنگلها و چراگاههايي با چشم انداز زيبا تشكيل شده‌است. جنگلهاي استان بيشتر در مناطق كوهستاني منتهي به استان گيلان قرار گرفته‌اند.
غارهاي استان: عبارت‌اند از غار كتله خور و گلجيك و غار خرمنه سر. غار كتله خور كه از همه اينها ديدني تر و بزرگ‌تر است ويكي از پديده‌هاي طبيعي بسيار زيباي ايران محسوب مي‌شود در۸۰ كيلومتري جنوب خدابنده قرار گرفته‌است. اين غار از سه طبقه تشكيل شده و داراي تونلهاي فرعي و استلاكتيتها و استلاكميتها و ستونهاي بسيار در گذرگاههاي اصلي است وقنديلهاي مخروطي آويزان از سقفها در اثر داشتن ناخالصيها رنگهاي متنوع به خود گرفته‌اند و آنها كه تركيبات به همراه نداشته و يا كمتر دارند به صورت بلورهاي شيشه‌اي بسيار شفاف مشاهده مي‌شوند.
مردم
زبان گفتاري اكثريت اهالي استان زنجان تركي آذربايجاني است ولي همسايگي و نزديكي به پايتخت باعث گرايش به زبان فارسي شده‌است. در جهات چهارگانه در شمال استان تركي مخلوط با گيلكي و در شرق متمايل به فارسي در جنوب غربي كردي و در غرب تركي آذربايجاني و در جنوب استان نيز با گرايش به فارسي و تاتي تكلم مي‌كنند.
حمد اله مستوفي در كتاب نزهة القلوب مذهب مردم منطقه را در حدود سال ۷۴۰ هجري قمري سني مذهب ذكر مي‌كند.اما در دوران صفويه با حمايت صفويان از تشيع به تدريج مذهب تشيع رواج يافته‌است.
محصولات كشاورزي استان
محصولات عمده كشاورزي استان كه اكثرا صادر هم مي‌شوند عبارت‌اند از: انجير - برنج - انگور - زرد آلو - سيب - لوبيا - خيار - پياز - گردو - فندق و بادام - زيتون - انار وسير. زيتون و انار و برنج سير و انجير از محصولات عمده شهرستان طارم به شمار مي‌رود.
صنايع استان
استان زنجان به دليل محدوديت قانوني توسعه ظرفيتهاي توليدي در تهران و مركز كشور و برخورداري از شبكه‌هاي زير بنايي قوي (زمين-منابع آب-خاك- شبكه‌هاي مواصلاتي- موقعيت راهبردي در منطقه شمالغرب - عبور خطوط انرژي - سرمايه گذاري كلان ملي و ....) از پتانسيل قابل ملاحظه‌اي در جذب سرمايه گذاري بخش صنعت برخوردار است. از صنايع مهم استان به چند نمونه اشاره مي‌گردد:
۱- شركت ايران ترانسفو
۲-پارس سوئيچ
۳-شركت ملي سرب و روي ايران
۴-شركت كالسيمين
۵-شركت مينو
۶-چيني سازي ماهنشان و هيس
۷-فرش سهند
۸-پيش سازان لوازم خانگي ايران
۹-لائي سازي
۱۰-سامان شيمي
۱۱- نخ تاير
۱۲- سيمان خمسه
۱۳- روغن نباتي جهان
۱۴- بلكا شرق و...همچنين شهر زنجان از لحاظ تنوع معادن بسيار غني بوده به طوريكه در حال حاضر بالغ بر ۱۷۰ انديس وذخاير معدني قابل بهره برداري ودر دست اكتشاف ويا شناسايي شده در استان وجود دارد كه شامل: سرب وروي - براسيت - سيليس - خاكهاي صنعتي آنتي موان - تالك - پرليك - سولفات منيزيم - آلونيت - منگنز - مس - آهن و سنگهاي تزييني (گرانيت - مرمريت - تراورتن - چيني و مرمر) وسنگهاي آهكي و گچ و سنگ لاشه‌است.هم اينك از ز نظر معادن روي اين استان بزرگ‌ترين معادن روي خاور ميانه را در خود جاي داده‌است.
بلندترين نقطه استان
در ارتفاعات تخت سليمان (بيش از ۳۰۰۰ متر) و كمترين در قزل‌اوزن در گيلوان (بيش از ۳۰۰ متر) مي‌باشد.
تمامی حقوق این پورتال متعلق به نهاد کتابخانه های عمومی کشور می باشد

مجری سایت : شرکت سیگما